Haber Özeti: Borsa İstanbul, CEMAS, ENSRI ve PNSUT hisselerinde aşırı hareketliliği önlemek amacıyla 3 Mart 2026 tarihine kadar kredili işlem ve açığa satış yasağı getirdi.
BORSA İSTANBUL HANGİ HİSSELERE TEDBİR GETİRDİ?
Piyasalarda istikrarı sağlamak adına Borsa İstanbul A.Ş., Volatilite Bazlı Tedbir Sistemi (VBTS) kapsamında üç önemli şirketin paylarında kısıtlamaya gitti. Yapılan resmi duyuruya göre Çemaş Döküm Sanayi A.Ş. (CEMAS), Ensari Sınai Yatırımlar A.Ş. (ENSRI) ve Pınar Süt Mamülleri Sanayi A.Ş. (PNSUT) payları, 4 Şubat 2026 seans açılışından itibaren özel bir denetime tabi tutulacak.
Yatırımcıların spekülatif hareketlerden korunması hedeflenen bu kararla birlikte, söz konusu hisseler 3 Mart 2026 seans sonuna kadar kredili işlem ve açığa satış işlemlerine kapatıldı. Bu süreçte yatırımcılar sadece ellerindeki nakit bakiye kadar alım yapabilecek, aracı kurumlardan aldıkları limitleri bu tahtalarda kullanamayacaklar.
KREDİLİ İŞLEM YASAĞI YATIRIMCIYI NASIL ETKİLER?
Borsada uygulanan bu tip tedbirler, genellikle hisse fiyatındaki sert ve hızlı değişimlerin önüne geçmek için bir fren mekanizması görevi görür. Geçtiğimiz yılın aynı döneminde de benzer volatilite artışları yaşandığında SPK müdahaleleriyle piyasa dengelenmeye çalışılmıştı. Kredili işlem yasağı geldiğinde, ilgili hisselerdeki işlem hacminin bir miktar daralması ve fiyat hareketlerinin daha rasyonel bir zemine oturması beklenir.
Özellikle Pınar Süt gibi köklü sanayi şirketlerinden Ensari Sınai gibi daha agresif hareket edebilen hisselere kadar geniş bir yelpazede bu kararın alınması, piyasa genelindeki risk iştahının kontrol altında tutulmak istendiğini gösteriyor. Yatırımcılar için bu durum, özkaynakla işlem yapma zorunluluğu nedeniyle likidite kısıtı anlamına gelse de, sert düşüşlerde oluşabilecek büyük zararların önüne geçilmesi planlanıyor.
VBTS TEDBİR SÜRESİ NE ZAMAN SONA ERECEK?
Alınan karar uyarınca VBTS tedbirleri, payın işlem gördüğü pazarın kurallarından bağımsız olarak uygulanmaya devam edecek. 3 Şubat 2026 itibarıyla güncellenen listeye göre yasaklar tam bir ay boyunca yürürlükte kalacak. Bu süre zarfında eğer hisselerdeki aşırı oynaklık devam ederse, brüt takas veya emir paketi gibi daha ağır tedbirlerin gelme ihtimali de masada bulunuyor.
Sermaye Piyasası Kurulu'nun 5 Aralık 2024 tarihli kararıyla halihazırda sadece BIST 50 endeksindeki paylarda açığa satış yapılabildiği hatırlatılırken, bu üç hisse özelinde getirilen ek kısıtlama, mevcut pazar kurallarının ötesinde bir denetim teşkil ediyor. Vatandaşların bu dönemde yatırım kararı alırken, hisselerdeki teknik seviyelerin yanı sıra bu tip idari kısıtlamaları da göz önünde bulundurması büyük önem taşıyor.
Volatilite Bazlı Tedbir Sistemi (VBTS) Nedir?
Borsa İstanbul'da 2017 yılından bu yana etkin şekilde kullanılan VBTS, hisse senetlerinde meydana gelen olağan dışı fiyat ve miktar hareketlerini kontrol altına almak için otomatik olarak devreye giren bir sistemdir. Uzmanlar, bu sistemin bir ceza değil, piyasanın sağlıklı işleyişi için kullanılan bir koruma kalkanı olduğunu belirtiyor. Eski SPK yetkililerinin daha önceki açıklamalarında vurguladığı gibi, bu tedbirler piyasadaki 'yapay fiyat' oluşumlarını engelleyerek küçük yatırımcının yüksek riskli işlemlerden zarar görmesini minimize etmeyi amaçlıyor.