Haber Özeti: Borsa İstanbul, 11 Şubat 2026 kapanışının ardından ATLAS, KLRHO ve RUBNS hisselerine 12 Şubat-11 Mart tarihleri arasında geçerli olacak çeşitli işlem kısıtlamaları getirdi. Kararlar kapsamında bir hisse tek fiyat yöntemine geçerken, diğerleri kredili işlem yasağı kapsamına alındı.
Hangi Hisselerde Kredili İşlem Yasağı ve Kısıtlama Var?
Borsa İstanbul yönetimi, Sermaye Piyasası Kurulu tebliği uyarınca Volatilite Bazlı Tedbir Sistemi (VBTS) çerçevesinde piyasadaki aşırı hareketliliği dizginlemek adına üç şirketi yakın markaja aldı. 11 Şubat Çarşamba günü BIST 100 endeksinin 13787,82 puandan yatay bir kapanış yapmasına rağmen, bireysel hisse bazlı hareketlerin yoğunlaşması otoriteleri harekete geçirdi. Karar uyarınca Atlas Menkul Kıymetler Yatırım Ortaklığı (ATLAS), Kiler Holding (KLRHO) ve Rubenis Tekstil (RUBNS) payları 12 Şubat 2026 seans açılışından itibaren tedbirli olarak işlem görecek.
Yatırımcıların yakından takip ettiği bu kısıtlamalar, ilgili paylarda suni fiyat oluşumlarını engellemeyi ve piyasa dengesini korumayı amaçlıyor. Özellikle ATLAS paylarında daha önce uygulanan kredili işlem yasağı ve brüt takas gibi önlemlere ek olarak, şimdi en üst seviye tedbirlerden biri olan tek fiyat yöntemi eklendi. Bu durum, hissenin gün içerisinde sürekli eşleşme yerine belirlenen saatlerde toplu emir eşleşmesiyle işlem göreceği bir süreci başlatıyor.
Hisse Tedbirleri Yatırımcıyı ve Piyasa Dinamiğini Nasıl Etkiler?
Piyasada uygulanan bu tedbirler, genellikle hisse senedinin likiditesini düşürerek spekülatif atakların önüne geçilmesini sağlar. Geçtiğimiz yılın aynı döneminde endeks çok daha düşük seviyelerde seyrederken devreye alınan benzer tedbirler, volatiliteyi ortalama %15-20 bandında baskılamayı başarmıştı. KLRHO ve RUBNS paylarında uygulanacak olan kredili işlem yasağı, yatırımcıların kendi öz sermayeleri dışında borçlanarak bu hisselerde pozisyon açmalarını engelleyerek risk yönetimini zorunlu kılıyor.
Bu kısıtlamalar 11 Mart 2026 tarihine kadar devam edecek olup, bu süre zarfında hisselerdeki hacimlerin daralması bekleniyor. Yatırımcıların emir paketi ve brüt takas gibi süreçlere aşina olması, takas yükümlülüklerini yerine getirirken temerrüde düşmemeleri açısından büyük önem taşıyor. Otoriteler, geçmişte yaptıkları açıklamalarda bu tür sistemlerin yatırımcıyı korumak ve piyasanın sağlıklı işleyişini sürdürmek için bir emniyet supabı olduğunu defalarca vurgulamıştı.
VBTS Sistemi Neyi Amaçlıyor ve Neden Uygulanıyor?
Volatilite Bazlı Tedbir Sistemi, hisse fiyatlarında rasyonel olmayan, kısa süreli ve sert dalgalanmalar görüldüğünde otomatik olarak devreye giren bir mekanizmadır. Bu sistem, yatırımcıların panik işlemlerinden kaçınmasını sağlayarak piyasa derinliğinin suni şekilde bozulmasını önler. Geçmişte SPK yetkilileri, piyasa bozucu eylemlerle mücadelede bu sistemin şeffaflığı artırdığına dair görüşlerini paylaşmıştı. Bu son karar ile birlikte piyasadaki toplam kredili işlem hacminin bu üç hisse özelinde sıfırlanması hedefleniyor.
Tarihsel sürece bakıldığında, 2020 sonrası borsa yatırımcı sayısının rekor seviyelere ulaşmasıyla birlikte yan tahtalardaki hareketlerin daha sertleştiği görülüyor. Bu durum, regülatörlerin daha hızlı ve katmanlı tedbirler almasına yol açtı. Mevcut tabloda BIST 100 endeksi 13 bin puanın üzerinde tutunmaya çalışırken, bu tür denetleyici adımlar piyasanın spekülatif etkilerden arındırılarak daha rasyonel bir zeminde ilerlemesine yardımcı oluyor.
Borsa Tedbirleri Hakkında Bilinmesi Gerekenler
Borsa İstanbul'da işlem gören şirketler için uygulanan tedbirler, şirketin finansal yapısından ziyade hissenin piyasadaki işlem karakteristiği ile ilgilidir. Brüt takas uygulamasında alınan hissenin aynı gün satılamaması kuralı, kısa vadeli 'al-sat' yapan oyuncuların etkisini azaltır. Eski Borsa İstanbul başkanlarının daha önceki oturumlarda belirttiği üzere, yatırımcıların bu tedbirleri bir 'ceza' olarak değil, piyasa sağlığı için bir 'uyarı' olarak görmesi finansal okuryazarlık açısından kritiktir.
Kaynak: Yigit AKSÜT
