Haber Özeti: Diyarbakır Sur ilçesinde zabıta ekiplerinin seyyar satıcı tezgahlarına müdahale etmesi sonucu çıkan arbedede satıcılar ürünlerini yola dökerek durumu protesto etti ve Büyükşehir Belediyesi önünde toplandı.
Diyarbakır’da Seyyar Satıcı Gerginliği Neden Çıktı?
Diyarbakır’ın tarihi ve ticari kalbi olarak bilinen Sur ilçesinde, özellikle Dağkapı Meydanı civarındaki Karaman Sokak'ta uzun süredir faaliyet gösteren seyyar satıcılara yönelik denetimler akşam saatlerinde sert bir çatışmaya dönüştü. Zabıta ekiplerinin kaldırım işgali ve kayıt dışı ticaret gerekçesiyle tezgahları kaldırmak istemesi, geçimini bu yolla sağlayan yerel esnafın sert tepkisiyle karşılaştı. Ekiplerin bazı ürünleri araçlara yüklediği ve bir kısmını yere döktüğü iddiaları üzerine ortam bir anda gerildi.
Yaşanan arbede sırasında sinirlerine hakim olamayan satıcılar, tezgahlarındaki sebze ve meyveleri kentin en işlek noktalarından biri olan Gazi Caddesi üzerine savurdu. Trafiğin yoğun olduğu saatlerde yola saçılan ürünlerin üzerinden araçların geçmesiyle ulaşımda aksamalar meydana geldi. Bölgedeki gerginlik sadece sokakla sınırlı kalmayıp, haklarını aradıklarını belirten grubun kitlesel bir şekilde yürüyüşe geçmesiyle kentin merkezine doğru yayıldı.
Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Önünde Neler Yaşandı?
Olayların ardından bir araya gelen seyyar satıcı grubu, tepkilerini doğrudan yerel yönetime iletmek amacıyla Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi hizmet binasına doğru yürüyüş gerçekleştirdi. Belediye binası önünde güvenlik önlemleri artırılırken, içeri girmek isteyen öfkeli kalabalığa emniyet güçleri ve güvenlik birimleri müdahale ederek geçişe izin vermedi. Satıcılar, özellikle ekonomik şartların zorlaştığı bu dönemde tek geçim kaynaklarının ellerinden alınmasına karşı bir muhatap bulmayı beklediklerini ifade ettiler.
Geçtiğimiz yılın aynı döneminde benzer denetimler yapılmış ancak taraflar arasında sağlanan diyalog mekanizmaları sayesinde bu denli büyük bir fiziksel arbede yaşanmamıştı. Belediyeden yapılan ilk gayriresmi bilgilendirmede, kamu alanlarının kullanımına dair düzenlemelerin devam edeceği ve konuyla ilgili kapsamlı bir açıklama yapılacağı vurgulandı. Vatandaşlar ise bir yandan caddeye dökülen gıdaların israfına üzülürken, diğer yandan şehir içi düzenin sağlanması noktasında yaşanan bu sert metotların toplumsal huzuru zedelediği görüşünde birleşiyor.
Sokak Ekonomisi ve Zabıta Müdahaleleri Halkı Nasıl Etkiliyor?
Diyarbakır gibi yerel ticaretin ve kayıt dışı sokak ekonomisinin yoğun olduğu şehirlerde, zabıta ile seyyar satıcı arasındaki bu kronik sorun aslında yıllardır çözülemeyen bir düğüm olarak karşımıza çıkıyor. Enflasyonun ve gıda fiyatlarının yüksek seyrettiği 2026 Türkiye'sinde, vatandaşlar daha uygun fiyatlı ürünlere ulaşmak için seyyar tezgahları tercih ederken, belediyeler ise görüntü kirliliği ve haksız rekabeti engellemeye çalışıyor. Bugün yaşanan olay, sadece bir zabıta denetimi değil, aynı zamanda geçim derdi ile kent disiplini arasındaki çatışmanın somut bir yansımasıdır.
Tarihsel sürece bakıldığında, Diyarbakır’da seyyar satıcılık kültürü Sur içi bölgesinin kadim ticaret geleneklerinden biridir. Ancak modern kentleşme çabalarıyla bu durum sıklıkla karşı karşıya gelmektedir. Diyarbakır Valiliği ve yerel yönetimlerin geçmiş yıllarda seyyar satıcılar için belirlediği sabit pazar alanları projelerinin tam anlamıyla hayata geçirilmemesi, bu tarz sokak çatışmalarının periyodik olarak tekrarlanmasına neden oluyor. Uzmanlar, bu sorunun zabıta müdahalesi yerine, esnafın kooperatifleşmesi ve kayıt altına alınabileceği modern satış alanlarının oluşturulmasıyla çözülebileceğini belirtiyor.
