Haber Özeti: MIATK, TÜBİTAK destekli 16,3 milyon TL bütçeli yapay zeka projesi için imzaları attı. TUSAŞ ve Eskişehir Teknik Üniversitesi ortaklığındaki proje, uydu verileriyle su kalitesini ve miktarını anlık takip edecek.
MIATK TÜBİTAK YAPAY ZEKA PROJESİ NEDİR?
Borsa İstanbul'un teknoloji odaklı şirketlerinden Mia Teknoloji (MIATK), tarım ve çevre yönetiminde dijital dönüşümü tetikleyecek kritik bir sözleşmeye imza attı. TÜBİTAK 1007 Kamuda Yapay Zeka Ekosistemi programı kapsamında kabul edilen proje, Tarım ve Orman Bakanlığı ile Su Yönetimi Genel Müdürlüğü'nün teknik ihtiyaçlarını karşılamak üzere tasarlandı. Şirketin 24 Nisan 2025'te başlattığı bu süreç, resmi sözleşmenin imzalanmasıyla birlikte 2 yıllık bir uygulama takvimine girdi.
Proje sadece bir yazılım geliştirme süreci değil, aynı zamanda dev bir konsorsiyumun ürünü olarak dikkat çekiyor. MİA Teknoloji liderliğindeki bu iş birliğinde, Türkiye'nin havacılık devi TUSAŞ (Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş.) ve akademik birikimiyle Eskişehir Teknik Üniversitesi yer alıyor. Toplam bütçesi 16.330.057 TL olarak belirlenen çalışma, uydu teknolojilerini sivil kamu hizmetine entegre ederek yüksek katma değerli bir veri ekosistemi oluşturacak.
UYDU GÖRÜNTÜLERİYLE SU TAKİBİ NASIL YAPILACAK?
Geliştirilecek sistem, geleneksel ölçüm yöntemlerinin ötesine geçerek yapay zeka algoritmalarıyla gökyüzünden veri toplayacak. Geçmiş yıllarda manuel numune alımı veya yerel istasyonlarla kısıtlı kalan su kalitesi ölçümleri, bu projeyle birlikte tüm Türkiye ölçeğinde uydu görüntüleri üzerinden analiz edilecek. Su yüzey alanındaki daralmalar veya kirlilik parametrelerindeki değişimler, geliştirilecek özel bir web platformu üzerinden saniyeler içinde yetkililerin ekranına düşecek.
Sistemin en kritik parçası ise erken uyarı mekanizması olacak. Su seviyelerinde kritik azalmalar veya kimyasal değişimler tespit edildiğinde alarm sistemleri devreye girerek Tarım ve Orman Bakanlığı birimlerini anlık bilgilendirecek. Bu teknolojik altyapı, iklim kriziyle mücadelede Türkiye'nin elini güçlendirirken, su güvenliği konusundaki veri eksikliğini tamamen ortadan kaldırmayı hedefliyor.
BU PROJE VATANDAŞI VE EKONOMİYİ NASIL ETKİLER?
Su kaynaklarının verimli yönetilmesi, doğrudan gıda enflasyonu ve temiz suya erişim maliyetleriyle ilgilidir. Yapay zeka destekli bu izleme sistemi, tarımsal sulama planlamasının hatasız yapılmasını sağlayarak çiftçinin ve dolayısıyla tüketicinin maliyet yükünü hafifletebilir. 2024 ve 2025 yıllarında yaşanan kuraklık riskleri göz önüne alındığında, MIATK tarafından sunulan bu çözümün stratejik bir milli savunma unsuru olan su yönetimine doğrudan katkı sunması bekleniyor.
Yatırımcılar ve teknoloji dünyası için ise bu gelişme, şirketin sadece yazılım değil, derin teknoloji (Deep Tech) ve HPC (Yüksek Performanslı Hesaplama) alanındaki yetkinliğini tescillemesi anlamına geliyor. Kamuda yapay zeka kullanımının artması, önümüzdeki yıllarda bu tarz projelerin bütçelerinin ve kapsamlarının genişleyeceği yönündeki beklentileri de haklı çıkarıyor.
TÜRKİYE'NİN YAPAY ZEKA STRATEJİSİNDEKİ YERİ
Türkiye, 2021 yılında yayımlanan Ulusal Yapay Zeka Stratejisi ile kamuda bu teknolojilerin kullanımını bir devlet politikası haline getirmişti. MIATK'nın dahil olduğu bu program, stratejinin somut çıktılarından biri olarak kabul ediliyor. Uzmanlar, yapay zekanın kamu verimliliğini %30'lara varan oranda artırabileceğine dair görüşlerini daha önce sıkça dile getirmişti. Şirketin bu sözleşmeyle birlikte kamu ihalelerindeki teknolojik referansını güçlendirmesi öngörülüyor.