Haber Özeti: Sırbistan ve Azerbaycan, Niş kentinde 500 megavat kapasiteli bir doğal gaz santrali inşa etmek üzere stratejik ortaklık kurdu. 2029 yılında tamamlanması planlanan proje, iki ülke arasındaki enerji ve savunma iş birliğini derinleştirirken bölgenin enerji altyapısını modernize etmeyi hedefliyor.
Sırbistan Azerbaycan Doğal Gaz Santrali Nereye Kurulacak?
Sırbistan'ın güneyinde stratejik bir noktada yer alan Niş kenti, Azerbaycan desteğiyle inşa edilecek yeni doğal gaz enerji santraline ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor. Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic, projenin ilk etapta 500 megavat kurulu kapasite ile faaliyete geçeceğini ve bu yatırımın sadece bir başlangıç olduğunu ifade etti. Belgrad'da gerçekleşen Sırbistan-Azerbaycan Stratejik Ortaklık Konseyi'nin ilk oturumunda alınan bu karar, Balkanlar'ın enerji koridoru olma yolundaki adımlarını güçlendiriyor.
Projenin teknik detayları ve hızı konusunda Azerbaycan'ın tecrübesine güvenen Sırp yönetimi, İlham Aliyev'in bizzat sürece dahil olmasını büyük bir kazanç olarak görüyor. Bakü yönetiminin daha önce 1890 megavatlık devasa bir santrali sadece 2 yıl gibi kısa bir sürede tamamlamış olması, Niş'teki projenin de öngörülen 2029 takviminden önce bitirilebileceğine dair beklentileri artırıyor. Bu tesis, Sırbistan'ın kış aylarında yaşadığı enerji darboğazını aşmasında kritik bir rol oynayacak.
Sırbistan Enerji Yatırımları Ekonomiyi Nasıl Etkileyecek?
Yeni enerji yatırımları, Sırp ekonomisi için sadece bir altyapı projesi değil, aynı zamanda yerel sanayinin canlanması anlamına geliyor. 2025 yılı verilerine göre enerji ithalatına bağımlılığı azaltmaya çalışan Sırbistan, bu tarz projelerle dış ticaret açığını dengelemeyi planlıyor. Geçen yıl aynı dönemde enerji maliyetlerinin sanayi üretimi üzerindeki baskısı %12 seviyelerindeyken, yerli üretim kapasitesinin artmasıyla maliyetlerin aşağı çekilmesi ve vatandaşın fatura yükünün hafifletilmesi öngörülüyor.
Vucic'in açıklamalarında dikkat çeken bir diğer nokta ise bu projenin sadece doğal gazla sınırlı kalmayacağı yönünde. Sırbistan hükümeti, veri merkezleri ve küçük nükleer santraller gibi modern teknoloji yatırımlarını da gündemine almış durumda. Bu vizyon, ülkeyi sadece bir enerji tüketicisi olmaktan çıkarıp, teknoloji ve enerji yoğun sektörler için bir cazibe merkezi haline getirmeyi hedefliyor. Azerbaycan ile imzalanan diğer 6 iş birliği anlaşması da gıda güvenliğinden telekomünikasyona kadar geniş bir yelpazede ekonomik entegrasyonu destekliyor.
Sırbistan ve Azerbaycan İlişkilerinde Yeni Dönem mi Başlıyor?
Belgrad ve Bakü arasındaki ilişkiler, tarihsel olarak karşılıklı toprak bütünlüğüne saygı ve stratejik destek ekseninde ilerliyor. Sırp lider Vucic, Azerbaycan'ın her zor dönemde Sırbistan'ın yanında olduğunu vurgulayarak, bu dostluğun artık somut ekonomik çıktılara dönüştüğünü belirtti. İki ülke arasındaki ticaret hacmi son 5 yılda istikrarlı bir artış gösterirken, savunma sanayii alanındaki iş birliği de bu ziyaretle birlikte yeni bir ivme kazandı.
Enerji uzmanları, Rusya-Ukrayna savaşı sonrası Avrupa'da değişen enerji denklemi içerisinde Azerbaycan'ın "güvenilir tedarikçi" rolünün perçinlendiğine dikkat çekiyor. Sırbistan'ın bu hamlesi, Avrupa Birliği enerji politikalarıyla da uyumlu bir çeşitlendirme stratejisi olarak okunuyor. Gelecek dönemde Niş'teki santralin kapasite artırımı ve bölgesel enerji transfer hatlarına entegrasyonu, Balkanlar'ın enerji bağımsızlığı için en önemli başlıklardan biri olmaya aday görünüyor.